Kada se na prostorima Balkana izgovori reč „košarka“, ona ne asocira samo na sportski segment ili puko ubacivanje narandžaste sfere kroz mrežicu promera 45 centimetara. Ona priziva asocijaciju na decenijsku dominaciju, mentalitetski prkos i specifičan kreativni gen koji je pokorio planetu. Međutim, ta sportska imperija nije nastala sama od sebe. Pre nego što je postala globalni fenomen, košarka je na ovim prostorima bila tek amaterski entuzijazam, igra koja se igrala na prašnjavim terenima i šljaci, često bez jasnih pravila i strukturirane taktike.
Da bi se ta prefinjena sportska improvizacija transformisala u egzaktnu naučnu disciplinu, bio je potreban um vizionara, pedantnost profesora i radni fanatizam naučnika. Sve te uloge u jednoj jedinstvenoj ličnosti objedinio je Aleksandar Aca Nikolić. Poznat širom sveta jednostavno kao „Profesor“, on nije bio samo uspešan strateg – on je bio izvorni arhitekta i utemeljivač onoga što danas celokupna svetska javnost prepoznaje pod nazivom „jugoslovenska škola košarke“.
Ova sveobuhvatna studija predstavlja duboku analizu njegove metodologije, taktičke evolucije i neizbrisivog pečata koji je ostavio u istoriji svetskog sporta.
Najnovije vesti iz sveta košarke pratite na sledećoj stranici.
Formativne godine na beogradskom asfaltu: Igračka geneza Ace Nikolića
Da bismo u potpunosti dekonstruisali trenersku genijalnost Aleksandra Nikolića, moramo istražiti epohu u kojoj je on sam bio akter na parketu. Njegov igrački razvoj odvijao se u specifičnim, ratnim i posleratnim okolnostima, koje su suštinski uticale na formiranje njegovog gvozdenog karaktera.
Ratna zora i basket na Malom Kalemegdanu
Aleksandar Nikolić je rođen 28. oktobra 1924. godine u Sarajevu, gde mu je majka boravila u poseti, ali se porodica ubrzo vratila u Beograd, grad koji će postati geografsko utočište i epicentar njegovog života. Potičući iz imućne i ugledne trgovačke porodice Đorđa Nikolića, Aca je imao priliku da pohađa prestižnu gimnaziju „Kralj Aleksandar Karađorđević“.
U ranoj mladosti pokazivao je vanserijski talenat za sportove koji zahtevaju brzu prostornu anticipaciju, izuzetne reflekse i geometrijsku preciznost, kao što su tenis i stoni tenis. Kada se košarka stidljivo pojavila na beogradskim ulicama, ta urođena analitička inteligencija odmah je preusmerena na teren sa improvizovanim konstrukcijama. Tokom teških godina okupacije, košarka je za grupu beogradskih mladića bila prozor u slobodu, prostor gde se razvijao specifičan urbani duh prkosa i zajedništva.
Klupski nomadizam: Od vojnog Partizana do šampionske Zvezde i čačanskog usijanja
Završetak Drugog svetskog rata doneo je potpunu reorganizaciju sportskog života u novoj državi. Nikolić je, kao vojni obveznik, postao deo novoformirane ekipe Jugoslovenske armije (JA), sa kojom je 1945. godine osvojio prvo posleratno prvenstvo države. Nakon toga, njegova klupska karijera kretala se kroz tri ključna stuba regionalne košarke, što mu je omogućilo da iznutra oseti različite klupske sisteme i mentalitete:
- Partizan (1945–1947): Kao jedan od osnivača i prvih prvotimaca crno-belih, učio se vojničkoj disciplini, fizikalnosti i strogoj klupskoj hijerarhiji.
- Crvena zvezda (1947–1949): NJegov prelazak na Mali Kalemegdan poklopio se sa stvaranjem legendarne crveno-bele dinastije. Zajedno sa Nebojšom Popovićem, Borislavom Stankovićem i Radomirom Šaperom, Nikolić osvaja tri uzastopne šampionske titule (1947, 1948, 1949), formirajući jezgro koje će kasnije voditi celokupnu jugoslovensku košarkašku organizaciju.
- Železničar Čačak (1949–1950): NJegova kratkotrajna epizoda u gradu na Zapadnoj Moravi imala je ogroman istorijski značaj. Nikolić je tamo posejao seme košarkaškog fanatizma, udarivši temelje Čačka kao jednog od najvećih rasadnika talenata na tlu Evrope.
- BSK / OKK Beograd (1950–1951): Klub u kojem je završio svoje igračke dane i gde je počeo da kristališe ideje koje će ubrzo primeniti na trenerskoj klupi.
Reprezentativni blesak i rano povlačenje
Za reprezentaciju Jugoslavije odigrao je svega 10 zvaničnih utakmica, postigavši 41 poen. Kao igrač, Nikolić nije bio klasičan, atraktivan skorer koji rešava mečeve sirovom snagom. Bio je racionalno desno krilo, igrač ritma, besprekorne tehnike i sjajnog pregleda igre. Već tada je shvatio da jugoslovenski igrači, ukoliko žele da se ravnopravno takmiče sa fizički superiornijim Amerikancima i Sovjetima, moraju da ponude potpuno drugačiju košarkašku filozofiju – filozofiju baziranu na brzini razmišljanja, tehnici i taktičkom lukavstvu. U svojoj 27. godini donosi hrabru odluku: povlači se sa terena i preuzima tablu i kredu.
Trenerska metamorfoza: Nastanak „Profesora“ i naučna revolucija
Godine 1951. Aleksandar Nikolić zvanično postaje savezni kapiten (selektor) reprezentacije Jugoslavije. Od tog trenutka otpočinje proces redefinisanja košarke kao igre.
Sistem izgrađen na oskudici: Prvi selektorski mandat (1951–1965)
Prva faza njegovog selektorskog rada odvijala se u uslovima koji su iz današnje perspektive modernog sporta potpuno nerealni. Košarkaški savez nije imao stabilne finansije, treniralo se na otvorenom, a reprezentativci su na međunarodna gostovanja putovali vagonima treće klase, spavajući po skromnim hostelima. Sam Nikolić je godinama radio volonterski, bez stalnih primanja, vođen isključivo vizijom i ljubavlju prema igri.
U tom periodu oskudice, Profesor uvodi profesionalne standarde u radnu etiku. On je bio prvi domaći stručnjak koji je shvatio da košarkaški meč nije skup izolovanih incidenata i individualnih poteza, već kompleksan, dinamičan sistem uzročno-posledičnih veza koji se može kontrolisati i programirati kroz mukotrpan rad na treninzima.
Akademska verifikacija: Katedra na DIF-u i košarka kao čista matematika
Nikolić je diplomirao na Državnom institutu za fizičku kulturu (DIF) u Beogradu 1957. godine. Zbog svog vanserijskog razumevanja teorije sporta, ubrzo postaje asistent, a potom i docent na katedri za košarku. Upravo iz te akademske faze proistekao je njegov doživotni nadimak – Profesor.
Na fakultetu je košarku rastavio na najsitnije detalje. Proučavao je biomehaniku šuta, ugao pod kojim igrač postavlja stopalo prilikom građenja koša, kao i geometrijske linije kretanja u napadu. Njegova predavanja nisu bila obični sportski kursevi; to su bile studije o prostoru, vremenu i fizici ljudskog tela u pokretu.
Italijanski egzil: Kako je Ignis iz Varezea postao najsavršenija evropska mašina
Sredinom šezdesetih godina, zbog rigidnih domaćih propisa koji su mu zabranjivali da istovremeno prima platu na fakultetu i vodi klupski tim u zemlji, Nikolić donosi odluku da ode u Italiju. To će se ispostaviti kao istorijski korak za klupsku košarku Starog kontinenta.
Kada je seo na klupu Ignisa iz Varezea, zatekao je solidan tim, ali bez izraženog pobedničkog mentaliteta. Nikolić je primenio svoju rigoroznu metodologiju: uveo je ranojutarnje treninge, insistirao na besprekornoj fizičkoj kondiciji i uveo taktičku disciplinu koja je do tada bila nepoznata u italijanskoj ligi. Pod njegovom komandom, Vareze je postao košarkaški ekvivalent švajcarskom satu – tim koji je funkcionisao bez ijedne greške, meljući protivnike konstantnim presingom i savršenom tranzicijom.
Hronika globalne dominacije: Najveći trenerski uspesi i taktički trijumfi
Trofejni bilans Aleksandra Nikolića svrstava ga u red najuspešnijih stručnjaka u istoriji svetskog sporta. NJegove titule nisu bile plod trenutne inspiracije ili vanserijskog talenta jedne generacije, već rezultat egzaktnog, matematičkog planiranja.
Reprezentativni zenit: Zlatna Manila 1978. i taktička lekcija Sovjetima
Nakon uspešnih godina u inostranstvu, Nikolić se 1976. godine trijumfalno vraća na klupu reprezentacije Jugoslavije kako bi završio misiju započetu četvrt veka ranije. Vrhunac te epohe dogodio se na Svetskom prvenstvu u Manili 1978. godine.
Jugoslavija je tada imala ekipu koja je prštala od individualnog talenta (Kićanović, Dalipagić, Slavnić, Delibašić, Radovanović), ali je Profesor bio taj koji je taj ogromni ego uspeo da podredi timskom cilju. U mitskom finalu protiv moćnog Sovjetskog Saveza, Nikolić je demonstrirao taktičko savršenstvo. NJegov plan je bio jasan: brzim rotacijama spoljnih igrača potpuno izmoriti sovjetske centre, dok je u napadu insistirao na strpljivom protoku lopte do takozvanog „ekstra pasa“ (dodavanja slobodnom igraču u boljoj poziciji). Jugoslavija je pobedila i popela se na krov sveta, igrajući košarku koja je proglašena za najlepšu u istoriji svetskih šampionata.
Evropska kruna u Liježu 1977. i disciplina iznad zabave
Godinu dana pre Manile, Profesor je u Belgiji osvojio evropsko zlato. Ta ekipa je dominirala turnirom sa takvom lakoćom da su u samom finalu protiv Sovjeta, Zoran Slavnić i Dragan Kićanović u finišu meča izveli čuvenu „odbojku“ – dobacivanje loptom preko glava zbunjenih protivničkih igrača. Dok je publika bila u delirijumu, Nikolić je na klupi držao glavu u rukama, besan zbog nedostatka discipline i nepoštovanja protivnika. Za njega je disciplina bila svetinja, a košarka previše ozbiljna stvar da bi se pretvarala u cirkus.
Klupski besmrtnik: Vladavina Varezea i Zvezdin istorijski Kup pobednika kupova 1974.
Na klupskom nivou, Nikolić je sa Ignisom iz Varezea ostvario rezultate koji do danas deluju nestvarno:
- Tri titule šampiona Evrope (Kup evropskih šampiona): Osvojene 1970, 1972. i 1973. godine.
- Tri titule prvaka Italije i tri Kupa Italije.
- Dva Interkontinentalna kupa (Svetska klupska prvenstva).
Sastav Varezea iz sezone 1972/73. zvanično je u stručnim krugovima proglašen za najbolji klupski tim u istoriji evropske košarke van NBA lige.
Kada se vratio u Crvenu zvezdu, doneo je taj pobednički, evropski mentalitet na Mali Kalemegdan. U sezoni 1973/74. predvodio je crveno-bele do osvajanja FIBA Kupa pobednika kupova, što do danas stoji u klupskim vitrinama kao jedini muški evropski trofej u istoriji kluba sa Malog Kalemegdanu.
Doktrina i legat: Kako je „Profesor“ promenio košarkašku DNK
Pravi značaj Aleksandra Nikolića ne leži u metalu oko vrata, već u potpunoj modifikaciji košarkaške metodologije i uvođenju principa koji su postavili osnove moderne košarke.
Odbrambeni kanon „Oko-Ruka-Prsa“ i geometrija prostora
U vremenima kada se odbrana igrala pasivno, uglavnom čekajući grešku protivnika u zonskoj postavci, Profesor je uveo radikalni presing na čoveka duž celog terena. Formulisao je doktrinu individualne odbrane baziranu na tri stuba, poznatu pod skraćenicom „Oko-Ruka-Prsa“:
| Segment | Defanzivni princip i akcija | Cilj operacije |
| Oko | Fokus na protivnikove oči i kukove, a ne na loptu. Čitanje anticipacije smera. | Presecanje linije dodavanja pre nego što se pas uputi. |
| Ruka | Konstantno podignuta ruka na liniji šuta ili aktivno ometanje vidnog polja. | Smanjenje procenta šuta i destabilizacija fokusa napadača. |
| Prsa | Telo postavljeno čvrsto ispred protivničkog prodora, bez uzmicanja i sklanjanja. | Korišćenje telesne mase za usmeravanje napadača u nepovoljne zone. |
Nikolić je zahtevao da odbrana bude agresivna, ali čista, bez nepotrebnih faulova, terajući protivnika na tehničke greške pod uticajem stalnog psihofizičkog pritiska.
Psihologija kontrolisanog pesimizma i eliminacija prepotencije
Nikolić je bio poznat po svom specifičnom, hroničnom pesimizmu pre mečeva. Čak i kada je vodio timove koji su objektivno bili ogromni favoriti, javno bi izražavao sumnju, detaljno analizirajući vrline protivnika i potencijalne opasnosti po svoj tim.
To nije bio stvarni strah, već genijalna psihološka alatka. NJome je sistematski uništavao svaku pojavu prepotencije, samozadovoljstva i potcenjivanja kod svojih igrača. LJubomorno je čuvao tenziju u ekipi, znajući da je opušten igrač zapravo ranjiv igrač.
Trenerski inkubator: Mentorstvo koje je rodilo Željka Obradovića i evropsku elitu
Najveća i najvrednija zaostavština Aleksandra Nikolića jeste činjenica da je on svesno, pedantno i sistematski obučavao svoje naslednike. Njegova škola nije umrla sa Njim; ona živi kroz rad ljudi koji su decenijama nakon Njegovog povlačenja vladali svetskom košarkom.
Istanbul 1991/1992: Izgradnja Željkovog Partizana iz senke
U leto 1991. godine, kada je legendarni Dragan Kićanović doneo šokantnu odluku da potpuno neiskusnog Željka Obradovića postavi za prvog trenera Partizana direktno iz igračkih patika, povučen je ključni potez: Aleksandar Nikolić je angažovan kao stručni savetnik mladom šefu struke.
Profesor je preuzeo ulogu mentorske senke. Sedeo je na svakom treningu crno-belih, mirno posmatrajući rad sa strane. NJegova uloga nije bila da vodi mečeve, već da uči Obradovića kako da vodi ekipu. Skretao mu je pažnju na mikrodalje – na ugao pod kojim igrač blokira kretnju, na psihološki momenat kada treba podići glas, a kada zagrliti igrača. Ta neponovljiva sinergija rezultirala je istorijskom titulom šampiona Evrope u Istanbulu 1992. godine. Željko Obradović je kasnije postao najtrofejniji evropski trener svih vremena sa 9 titula Evrolige, uvek ističući da je sve što zna naučio od Profesora.
Telefonska linija sa Splitom: Savetovanje Božidara Maljkovića
Božidar Maljković, tvorac mitske Jugoplastike koja je krajem osamdesetih pokorila Evropu, često je svedočio o uticaju Aleksandra Nikolića na njegov rad. Tokom stvaranja šampionskog tima u Splitu, Maljković je gotovo svakodnevno bio na telefonskoj vezi sa Profesorom, analizirajući kretnje Tonija Kukoča i Dina Rađe, rešavajući kompleksne taktičke dileme uz pomoć Nikolićevih saveta.
Skrivene hronike i manje poznate pojedinosti iz života velikana
Pored zvaničnih sportskih biografija, život Aleksandra Nikolića obeležile su specifične lične crte i manje poznate istorijske epizode koje ga dodatno oslikavaju kao izuzetnu ličnost.
Politička enigma Drugog svetskog rata: Omladinske sportske sekcije
Tokom perioda socijalističke Jugoslavije, iz razumljivih političkih razloga, prećutkivana je činjenica da je mladi Aleksandar Nikolić tokom okupacije Beograda bio aktivan član štaba 501. Jugoslovenske ravnogorske omladine (JURAO). U tom teškom vremenu, njegova uloga nije bila vojnog ili ideološkog tipa. NJegov primarni zadatak bio je organizovanje sportskih sekcija, turnira i utakmica na beogradskom asfaltu. Cilj ove akcije bio je da se gradska omladina skloni sa ulica, zaštiti od masovnog odvođenja na prinudni rad u Nemačku i sačuva biološki supstrat naroda kroz sportske aktivnosti. Nakon oslobođenja Beograda, nove vlasti su prepoznale njegovu čistu humanu i sportsku nameru, te je bez ikakvih konsekvenci mobilisan u redove NOVJ, gde je nastavio svoj košarkaški put.
Čovek sa tranzistorom: Asketizam naspram italijanskih miliona
Iako je tokom rada u Italiji zarađivao astronomske honorare za to vreme, Nikolić je ostao imun na izazove materijalizma i luksuza. Živeo je izuzetno asketskim životom, posvećen isključivo supruzi i košarci. NJegov jedini stalni i prepoznatljivi saputnik na svim putovanjima širom planete bio je mali, džepni tranzistor marke „Soni“. Preko njega je fanatično hvatao frekvencije inostranih radio stanica kako bi pratio svetske vesti, rezultate i trendove, potpuno izolovan od potrebe za luksuznim automobilima ili skupom garderobom.
Brojke, rekordi i istorijski bilansi
Statistički parametri i zvanične verifikacije svetskih krovnih organizacija na egzaktan način svedoče o istorijskoj veličini Aleksandra Nikolića.
Statistički presek karijere Aleksandra Nikolića
Profesor spada u red retkih stručnjaka u istoriji svetske košarke koji su uspeli da zadrže procenat uspešnosti iznad 70% na reprezentativnom nivou tokom višedecenijskog rada na velikim takmičenjima.
Vremenska linija besmrtnosti: Priznanja i Kuća slavnih
Zasluge Aleksandra Nikolića verifikovane su na globalnom nivou kroz najviše počasti koje jedan sportski radnik može da dobije:
- 1966. i 1979: Zvanično proglašavan za najboljeg trenera Starog kontinenta u izboru evropskih medija i stručnih komisija.
- 1995: Dobitnik FIBA Ordena časti, najvišeg individualnog priznanja koje dodeljuje Svetska košarkaška federacija za doprinos razvoju košarke u svetu.
- 1998: Uvršten je u Košarkašku Kuću slavnih (Naismith Memorial Basketball Hall of Fame) u Springfildu, Masačusets. Ovo je bila istorijska verifikacija, s obzirom na to da su Amerikanci u to vreme izuzetno retko priznavali stručnjake van prostora SAD koji nikada nisu radili u NBA ligi.
- 2007: Posthumno je primljen u FIBA Kuću slavnih u Alkobendasu u Španiji.
- 2016: Na zvaničnu inicijativu NJegovog učenika Božidara Maljkovića, doneta je istorijska odluka da kultna beogradska dvorana „Pionir“, mesto gde je jugoslovenska košarka ispisala svoje najsvetlije stranice, zvanično promeni ime u Hala „Aleksandar Nikolić“. NJegovo ime je time trajno uklesano u temelje objekta koji predstavlja istinski hram evropske košarke.
O ostalim legendama srpskog sporta čitajte na posebnoj stranici.
FAQ: Najčešća pitanja o Aleksandru Nikoliću – Profesoru košarke
1. Zašto Aleksandra Nikolića zovu „Otac jugoslovenske košarke“?
Nikolić je dobio ovu titulu jer je od sporta koji je na ovim prostorima bio amaterska zabava napravio vrhunsku, naučno utemeljenu disciplinu. On je postavio taktičke, metodološke i selektorske osnove koje su omogućile bivšoj Jugoslaviji da postane višestruki evropski, svetski i olimpijski šampion.
2. Kako je Aleksandar Nikolić dobio nadimak „Profesor“?
Nadimak potiče iz njegove akademske karijere. Nakon što je diplomirao na Državnom institutu za fizičku kulturu (DIF) u Beogradu 1957. godine, postao je profesor i docent na katedri za košarku. Nadimak je ostao do kraja života jer je i na terenu i van njega delovao kao vrhunski pedagog i teoretičar igre.
3. Kada i gde je rođen Aleksandar Nikolić?
Aleksandar Nikolić je rođen 28. oktobra 1924. godine u Sarajevu, sticajem okolnosti dok mu je majka bila u poseti sestri. Detinjstvo, mladost i najveći deo života proveo je u Beogradu, gde je njegova porodica živela.
4. Za koje klubove je igrao Aleksandar Nikolić pre nego što je postao trener?
Tokom igračke karijere nastupao je za selekciju Jugoslovenske armije (1945), Partizan (1945–1947), Crvenu zvezdu (1947–1949), Železničar iz Čačka (1949–1950) i BSK, odnosno današnji OKK Beograd (1950–1951).
5. Koliko je titula prvaka države osvojio kao igrač?
Kao igrač Crvene zvezde osvojio je tri uzastopne titule šampiona Jugoslavije (1947, 1948. i 1949. godine) u legendarnoj kalemegdanskoj generaciji. Pre toga je osvojio i prvo posleratno prvenstvo 1945. sa timom Jugoslovenske armije.
6. Koje su najveće medalje koje je osvojio kao selektor Jugoslavije?
NJegova dva najveća reprezentativna uspeha su zlatna medalja na Svetskom prvenstvu u Manili 1978. godine i zlatna medalja na Evropskom prvenstvu u Liježu 1977. godine.
7. Sa kojim italijanskim klubom je Nikolić pokorio Evropu?
Istorijsku dominaciju ostvario je sa ekipom Ignis Vareze u periodu od 1969. do 1973. godine. Pod njegovim vođstvom ovaj klub je postao trostruki šampion Evrope i jedan od najmoćnijih timova u istoriji klupske košarke.
8. Koliko je titula Evrolige (Kupa šampiona) osvojio Aleksandar Nikolić?
Kao šef stručnog štaba osvojio je tri titule klupskog prvaka Evrope sa Ignisom iz Varezea (1970, 1972, 1973). Četvrtu titulu, sa Partizanom 1992. godine, osvojio je u ulozi stručnog savetnika i mentora Željka Obradovića.
9. Kakva je bila uloga Aleksandra Nikolića u stručnom štabu Partizana 1992. godine?
Kada je Željko Obradović 1991. godine seo na klupu Partizana direktno iz igračkih patika, Profesor Nikolić je angažovan kao njegov savetnik. Nadgledao je treninge, skretao pažnju na najsitnije taktičke detalje i pomogao Obradoviću da u debitantskoj sezoni osvoji istorijsku titulu šampiona Evrope u Istanbulu.
10. Koji su najpoznatiji treneri koji se smatraju učenicima Aleksandra Nikolića?
NJegovi direktni učenici i naslednici koji su usvojili njegovu košarkašku doktrinu su Željko Obradović, Božidar Maljković, Dušan Ivković, Bogdan Tanjević i Mirko Novosel.
11. Šta u košarci označava Nikolićev princip „Oko-Ruka-Prsa“?
To je osnova njegove defanzivne filozofije. Označava da odbrambeni igrač mora očima da anticipira kretanje protivnika (fokus na kukove i oči), rukom konstantno ometa vidno polje i liniju šuta, a prsima (telom) čvrsto zatvara prodor ka košu bez uzmicanja.
12. Koju dvoranu u Beogradu krasi ime Aleksandra Nikolića i od kada?
Kultna beogradska dvorana „Pionir“ zvanično je 23. februara 2016. godine promenila ime u Hala „Aleksandar Nikolić“, na zvaničnu inicijativu njegovog učenika Božidara Maljkovića.
13. Kada je Aleksandar Nikolić primljen u Kuću slavnih u Springfildu?
U prestižnu Košarkašku Kuću slavnih (Naismith Memorial Basketball Hall of Fame) u Springfildu, Masačusets, uvršten je 1998. godine, kao jedan od prvih stručnjaka iz Evrope koji je dobio to priznanje.
14. Da li je Profesor Nikolić član FIBA Kuće slavnih?
Da, postao je član FIBA Kuće slavnih u Alcobendasu (Španija) posthumno, prilikom prve zvanične klase prijema 2007. godine.
15. Koji evropski trofej je Aleksandar Nikolić osvojio sa Crvenom zvezdom?
Kao trener Crvene zvezde osvojio je FIBA Kup pobednika kupova 1974. godine. To je do danas ostao jedini muški evropski trofej u istoriji košarkaškog kluba Crvena zvezda.
16. Šta je to „kontrolisani pesimizam“ u metodologiji rada Ace Nikolića?
Nikolić je bio poznat po tome što nikada pre utakmice nije obećavao pobedu, uvek ističući vrline protivnika. Taj pesimizam je bio svesna psihološka taktika kojom je skidao pritisak sa igrača, a istovremeno uništavao svaku pojavu prepotencije i opuštanja u ekipi.
17. Koje je najviše priznanje koje je FIBA dodelila Aleksandru Nikoliću za života?
Svetska košarkaška federacija mu je 1995. godine dodelila FIBA Orden časti, što je najviše moguće individualno priznanje koje ova organizacija dodeljuje za doprinos razvoju košarke na globalnom nivou.
18. Koja je manje poznata činjenica o njegovom životu tokom Drugog svetskog rata?
Tokom okupacije Beograda u Drugom svetskom ratu, Nikolić je bio član štaba 501. Jugoslovenske ravnogorske omladine, gde je isključivo vodio sportske i košarkaške sekcije kako bi sklonio omladinu sa ulica i spasao ih od ratnih strahota i prinudnog rada.
19. Koliki je bio procenat pobeda Aleksandra Nikolića na klupi reprezentacije?
Vodeći reprezentaciju Jugoslavije u 140 zvaničnih mečeva, ostvario je 101 pobedu i 39 poraza, što čini izuzetan procenat uspešnosti od 72.1%.
20. Da li je Aleksandar Nikolić ikada radio u NBA ligi?
Ne, Nikolić nikada nije radio u NBA ligi. NJegov kompletan trenerski rad bio je vezan za jugoslovensku i evropsku košarku (najviše u Italiji), gde je postavio standarde koje su kasnije analizirali i preuzimali i američki stručnjaci.
21. Kada je preminuo i gde je sahranjen Aleksandar Nikolić?
Profesor Aleksandar Nikolić je preminuo 12. marta 2000. godine u Beogradu. Sahranjen je uz najviše državne i sportske počasti u Aleji zaslužnih građana na Novom groblju u Beogradu.
O najvećim uspesima srpske reprezentacije u košarci čitajte na posebnom vodiču.
Zaključak: Predavanje koje nikada ne prestaje
Aleksandar Nikolić je preminuo 12. marta 2000. godine u Beogradu, a sahranjen je u Aleji zaslužnih građana na Novom groblju. NJegovim odlaskom završena je zlatna era pionira ovog sporta, ali NJegovo delo je ostalo besmrtno.
NJegova zaostavština nije zaključana u prašnjavim istorijskim arhivama i muzejima. Ona živi svakog vikenda na parketima širom Evrolige, NBA lige i lokalnih šampionata. Kada god vidite savršeno organizovan kontranapad, agresivan pritisak na prenosu lopte ili trenera koji insistira na fundamentalnim detaljima timske discipline, vi zapravo prisustvujete lekciji koju je pre više decenija sastavio Profesor. On je dokazao da se na ovim prostorima, uprkos svim infrastrukturnim i ekonomskim nedostacima, uz fanatičan rad, gvozdenu disciplinu i jasnu viziju može stvoriti proizvod koji je superioran na globalnom nivou. Zbog toga Profesor Nikolić ostaje večna i nedodirljiva institucija igre pod obručima.
Najnovije vesti iz sporta čitajte na FanSport.
